روزنامه کارون روزنامه کارون رسانهای باسابقه در ایران است که با تمرکز بر بازتاب رویدادهای اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و شهری، تلاش میکند صدای مردم و مسائل روز منطقه را بهصورت دقیق، مسئولانه و قابل اعتماد منتشر کند. این روزنامه با نگاهی حرفهای به خبررسانی، بستری برای آگاهیبخشی، گفتوگو و پیگیری دغدغههای عمومی فراهم میسازد.
شاید این مطالب برایتان مفید باشد
گروه سیاسی: پس از فروپاشی توافق ۱۴ بندی تهران و واشنگتن و ازسرگیری درگیریهای نظامی، بار دیگر این پرسش مطرح شده است که آیا دو کشور به سمت یک جنگ طولانی و پرهزینه حرکت میکنند یا هنوز پنجرهای برای دیپلماسی باز مانده است؟
سید حسین موسویان، دیپلمات پیشین ایرانی، در یادداشتی برای میدلایست آی با بررسی راهبردهای دو طرف، از تغییر ماهیت بحران به یک جنگ فرسایشی سخن میگوید و معتقد است تنها از مسیر مذاکره، تضمین امنیت تنگه هرمز و توافقی پایدار درباره پرونده هستهای میتوان از گرفتار شدن منطقه در یک منازعه بیپایان جلوگیری کرد.
در این یادداشت آمده است: تفاهمنامه ۱۴ بندی که در ماه ژوئن میان ایران و ایالات متحده به امضا رسید، مهمترین گشایش دیپلماتیک میان دو کشور از زمان قطع روابط در سال ۱۹۷۹ به شمار میرفت. اما پیش از آنکه اقدامات اعتمادساز فرصت اجرا پیدا کند، ازسرگیری درگیریهای نظامی، روند دیپلماسی را تحتالشعاع قرار داد. در نتیجه، توافق دولت دونالد ترامپ با ایران عملاً فروپاشید و واشنگتن بار دیگر با گزینههای محدودی برای مدیریت بحران روبهرو شد.طی دو هفته گذشته، درگیریهای نظامی میان آمریکا و ایران موجب اختلال در تردد کشتیها در تنگه هرمز شده است؛ آبراهی که به طور معمول بیش از ۲۰ درصد صادرات جهانی نفت و گاز از آن عبور میکند. این تحولات بار دیگر موجب بیثباتی در بازارهای جهانی انرژی شد. در همین راستا، قیمت نفت برنت روز جمعه به بیش از ۸۸ دلار در هر بشکه رسید؛ رقمی که نسبت به روزهای قبل بیش از ۱۶ درصد افزایش نشان میدهد و بالاترین سطح قیمت در بیش از یک ماه گذشته محسوب میشود.
جنگ فرسایشی
اگرچه ریشههای اصلی این بحران به تقابل طولانیمدت ایران و اسرائیل بازمیگردد، اما مرحله اخیر بیش از هر چیز به یک رویارویی مستقیم نظامی میان ایران و ایالات متحده تبدیل شده است. در این مرحله، هزینههای اصلی راهبردی و اقتصادی جنگ نه تنها بر ایران و آمریکا، بلکه بر کشورهای عربی منطقه و اقتصاد جهانی نیز تحمیل میشود. افزایش قیمت انرژی، ناامنی در مسیرهای دریایی و اختلال در تجارت بینالمللی، از مهمترین پیامدهای این وضعیت است.سه دور متوالی جنگ طی اندکی بیش از یک سال گذشته، خسارات انسانی و مالی عظیمی بر همه طرفها وارد کرده، بدون آنکه هیچیک بتواند به پیروزی قاطع دست یابد. این واقعیت نشان میدهد که منازعه کنونی عملاً به یک جنگ فرسایشی تبدیل شده است؛ جنگی که ادامه آن بیش از آنکه دستاوردی راهبردی داشته باشد، تنها بر دامنه هزینهها میافزاید.در چنین شرایطی، اظهارات اخیر جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، در گفتوگوی هفته گذشته خود با جو روگان شایان توجه است. ونس تأکید کرد که ایالات متحده هیچ منفعت راهبردی در گرفتار شدن در یک جنگ بیپایان با ایران ندارد و دیپلماسی همچنان تنها راهحل پایدار این بحران است.شاید مهمترین بخش این مصاحبه، اذعان ونس این نکته بود که برخی عناصر در داخل دولت اسرائیل تلاش کردهاند مذاکرات ایران و آمریکا را به شکست بکشانند؛ زیرا ترجیح میدهند عملیات نظامی علیه ایران «برای مدت نامحدود» ادامه یابد. به گفته او، این هدف از طریق یک کارزار گسترده و پرهزینه برای تضعیف حمایت افکار عمومی از مذاکرات دنبال شده است.
انتخاب واقعی
نخست، باید یک چارچوب جدید امنیت دریایی در منطقه شکل گیرد که بر این واقعیت استوار باشد که تنگه هرمز در محدوده آبهای سرزمینی ایران و عمان قرار دارد. بر این اساس، ایران و عمان باید مطابق حقوق بینالملل مسئولیت اصلی تأمین ایمنی کشتیرانی را بر عهده داشته باشند، در حالی که توافقی گستردهتر میان کشورهای عربی حوزه خلیج فارس، ایران و ایالات متحده، آزادی کشتیرانی را تضمین کند.در چارچوب چنین توافقی، ایران و عمان میتوانند در ازای ارائه خدمات ایمنی دریانوردی و کمکهای ناوبری، کارمزدهای متعارفی دریافت کنند، بدون آنکه استفاده از این خدمات برای کشتیها اجباری باشد. برای آنکه این سازوکار از دوام، مشروعیت بینالمللی و ضمانت اجرایی حقوقی برخوردار باشد، لازم است که به موجب قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل متحد به تصویب برسد.
راهحل واقعی
دوم، واشنگتن و تهران باید بر اساس معاهده منع گسترش سلاحهای هستهای (NPT)، درباره یک توافق هستهای دوجانبه، جامع و دائمی مذاکره کنند. بر اساس چنین توافقی، ایران میتواند تحت نظارت جامع و دائمی آژانس بینالمللی انرژی اتمی، برای همیشه از تولید و دستیابی به سلاح هستهای صرفنظر کند و در مقابل، ایالات متحده نیز تمامی تحریمهای مرتبط با برنامه هستهای را بهطور دائمی لغو کرده و حق ایران برای بهرهمندی از فناوری صلحآمیز هستهای را به رسمیت بشناسد.ایالات متحده و ایران باید گفتوگوی مستقیم را از سر بگیرند؛ از جمله با برگزاری دیداری جدید میان جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، و محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی ایران، تا روند دیپلماسی بار دیگر احیا شده و مذاکرات برای دستیابی به توافق درباره تنگه هرمز و موضوع هستهای نهایی شود.معتبرترین و مشروعترین مبنای هر توافقی، اراده آزادانه ابراز شده مردم دو کشور است. دولتهای ایران و آمریکا باید سیاستهای خود را با خواست افکار عمومی هماهنگ کنند. نظرسنجیها نشان میدهد اکثریت آمریکاییها با ادامه جنگ مخالفاند و این جنگ حتی از جنگ ویتنام نیز نامحبوبتر شده است. در ایران نیز، افکار عمومی خواهان «امنیت بدون تقابل دائمی، اصلاح بدون انقلاب، حاکمیت بدون انزوا و دیپلماسی بدون تسلیم» است.
