عباس عراقچی در مصاحبه با شبکه آمریکایی فاکس نیوز گفت که در حال حاضر برنامه غنیسازی ایران متوقف شده است «چون ، خسارتها جدی و شدید هستند».او افزود: «اما واضح است که ما نمیتوانیم از غنیسازی دست بکشیم؛ چون دستاورد دانشمندان خودمان است و حالا بیشتر از آن، مسئله غرور ملی مطرح است.»وزیر خارجه در گفتوگو با برت بایر، مجری فاکس نیوز همچنین تأکید کرد، هر توافق هستهای که حاصل شود باید دربرگیرنده حق غنیسازی اورانیوم برای این کشور باشد.او در پاسخ به این که اورانیوم غنیسازیشده ایران علیرغم حملات آمریکا محفوظ ماندهاند یا نه، گفت که «اطلاعات دقیقی» در این باره ندارد، اما سازمان انرژی اتمی جمهوری اسلامی در تلاش است که مشخص کند «بر سر اورانیوم غنیسازی شده چه آمده است».
امکان حصول توافق میان ایران و آمریکا وجود داشت
او در پاسخ به این سوال که «اگر چنین توافقی در دسترس باشد، آیا شخص شما از سوی رهبری ایران اختیار انجام آن را دارید؟» تصریح کرد: بله، قطعا. اختیار این کار به من داده شده است. اگر شما از من درباره مذاکراتی که با آقای ویتکاف (مذاکره کننده ارشد آمریکایی) انجام دادیم بپرسید، خواهم گفت که امکان حصول توافق وجود داشت. من بارها و بهطور کاملا شفاف به آقای ویتکاف گفتم که اگر هدف از این مذاکرات دستیابی به توافقی باشد که ایران در آن متعهد میشود به سلاح هستهای دست پیدا نمیکند، چنین توافقی در دسترس است. اما اگر شما میخواهید که ما را از حقوق مسلم و قانونی خود، از جمله غنیسازی اورانیوم محروم کنید، این اتفاق نخواهد افتاد.
به طرفهای مقابل گفتیم اگر توافق حاصل شود، به سطح پایینتر غنیسازی بازمیگردیم
رئیس دستگاه دیپلماسی ایران در پاسخ به این سوال که «چرا ایران اورانیوم غنیسازی شده را مانند برخی کشورهای دیگر وارد نمیکند؟ چرا این، بخشی از توافق نباشد که به جای تولید داخلی، آن را وارد کند؟»، تاکید کرد: چون این یک دستاورد علمی است؛ دستاوردی که خودمان به آن رسیدهایم. چرا باید چیزی را که خودمان میتوانیم تولید کنیم، وارد کنیم؟او در پاسخ به مجری فاکس نیوز که گفت «زیرا شما غنیسازی را تا درصدهای زیاد، بالا میبرید؛ مثلاً ۹۰درصد یا ۶۰درصد، در حالی که باید در حد ۳.۵درصد باشد.» خاطر نشان کرد: نه، نه، ما هرگز به ۹۰درصد نمیرویم. ما متعهد هستیم که برای تولید سوخت نیروگاههای هستهای زیر ۵درصد بمانیم. ما همچنین تا ۲۰درصد غنیسازی میکنیم، چون یک راکتور تحقیقاتی در تهران داریم بهنام «راکتور تحقیقاتی تهران» یا TRR. ما برای نیازهای خودمان اورانیوم غنیسازی میکنیم.عراقچی افزود: ما یک بار تا ۶۰درصد هم رفتیم و آن، پس از خرابکاری در تأسیسات هستهایمان بود. و بله، در آن زمان به ۶۰درصد رسیدیم اما در جریان مذاکرات به طرفهای مقابل گفتیم که اگر توافق هستهای حاصل شود، بلافاصله به سطح پایینتر بازخواهیم گشت.
مذاکرات تروئیکا با ایران بر سر «مکانیسم ماشه»
تأکید عراقچی بر موضع تهران در مورد غنیسازی، مذاکرات ایران و تروئیکای اروپایی (آلمان، فرانسه و بریتانیا) را که قرار است روز جمعه در استانبول انجام شود، دشوار خواهد کرد.این نشست در سطح معاونان وزارت خارجه برگزار میشود و در آن اولاف اسکوگ، معاون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و مجید تختروانچی و کاظم غریبآبادی، معاونان عراقچی حضور خواهند داشت.در گفتوگوهای استانبول قرار است پیرامون اقداماتی رایزنی شود که در صورت اجرای آنها از سوی ایران، مکانیسم ماشه توسط آلمان، فرانسه و بریتانیا فعال نشود.از مهمترین خواستهای تروئیکا از ایران اجازه این کشور به بازرسان آژانس بینالمللی اتمی برای بازدید از تاسیسات هستهای آسیب دیده، مشخص شدن محل اختفای بیش از ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده ۶۰ درصدی و اطمینان از صلحآمیز بودن برنامه اتمی جمهوری اسلامی است. در صورت فعال شدن مکانیسم ماشه تحریمهای بینالمللی علیه ایران بازخواهند گشت.عراقچی پیش از مصاحبه با فاکس نیوز در نامهای به سازمان ملل اعلام کرد که هیچ مبنا و دلیل «حقوقی، منطقی، اخلاقی و سیاسی برای بازگشت تحریمهای لغو شده علیه ایران وجود ندارد».فرانسه، آلمان و بریتانیا هشدار دادهاند تا پایان ماه اوت (۹ شهریور ماه) «مکانیسم ماشه» را فعال خواهند کرد. اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه در نشست خبری روز دوشنبه( ۳۰ تیر) تصریح کرد که ایران در حال «رایزنیهای مستمر و مداوم» برای ممانعت از اجرای مکانیسم ماشه یا «کاهش اجرای تبعات» است.
تهدید ترامپ در مورد حمله دوباره به ایران
در این میان دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده به اظهارات عباس عراقچی در مصاحبه با فاکس نیوز واکنش نشان داده و با بازنشر بخشی از سخنان او در شبکه اجتماعی خود «تروث سوشال»، به تهران هشدار داد.ترامپ اظهارات عراقچی در مورد «جدی و شدید بودن» خسارات وارده به تأسیسات اتمی ایران را بازنشر کرده و نوشت: «مسلما [تخریب] شدهاند؛ همانگونه که قبلا هم گفتهام. اگر لازم باشد دوباره این کار را خواهیم کرد.»رئیسجمهور آمریکا شنبه گذشته (۲۰ ژوئیه / ۲۹ تیر) نیز در پیامی بار دیگر تاکید کرده بود که حمله نظامی آمریکا به تأسیسات هستهای ایران در ماه ژوئن، منجر به نابودی کامل هر سه سایت شده است.او در تروث سوشال نوشته بود: «تمامی سه سایت هستهای ایران کاملاً نابود و منهدم شدهاند. بازگرداندن آنها به حالت عملیاتی سالها زمان خواهد برد و اگر ایران بخواهد این فعالیتها را از سر بگیرد، بهتر است که این کار را در سه نقطه جدید انجام دهد.»برخی رسانههای آمریکایی از جمله شبکه خبری «انبیسی» با ابراز تردید نسبت به این اظهارات ترامپ، گزارش کردهاند که تنها یکی از این سایتها آسیب جدی دیده و دو سایت دیگر همچنان قابل ترمیم و بازسازی هستند. انبیسی در گزارش خود از جمله به گفتههای پنج مقام فعلی و سابق آمریکایی استناد کرده که معتقدند، «دو سایت مورد نظر میتوانند در عرض چند ماه آینده دوباره به چرخه غنیسازی اورانیوم بازگردند».